Handgeschept papier

Zoals 250 jaar geleden wordt er in de oude molen opnieuw papier geschept en te koop aangeboden. Men vervaardigde toen handgeschept papier van lompen. De linnen lompen worden gebruikt voor het vervaardigen van wit schrijfpapier en de katoenen lompen voor pakpapier. Vandaag wordt dit artisanaal papier met een volledige rafelige rand, vooral gebruikt als aquarel papier, tekenpapier, communiekaartjes, trouwkaarten of drukpapier voor speciale gelegenheden. U kan vrijblijvend langskomen om ons uitgebreid assortiment handgeschept papier in ons museum en onze museumshop te bekijken. Contacteer ons vrijblijvend voor meer informatie of een offerte.

De vervaardiging van handgeschept papier

Papiermaken kan je zelf, al is het wel omslachtig. Dit artikel uit de krant is een goede beschrijving van het ambachtelijk proces en hieronder kan je het industrieel proces vinden.

De grondstof voor het vervaardigen van papier zijn lompen (vodden, afgescheurde of afgesneden lappen stof). De linnen lompen dienen voor het maken van wit schrijfpapier, katoenen lompen voor pakpapier. Hier worden ze, vroeger vaak door vrouwen en kinderen, verscheurd tot kleine snippers en ontdaan van knopen. Soms viel het voor dat nog andere waardevolle voorwerpen zich in de kledingstukken bevonden... waar men dan ruzie voor kon maken.

Foto: De stampers

Nu gaan de lompen en lappen en snippers stof onder de hamers in hamerbakken. De hamers worden door een waterwiel aangedreven en zorgen ervoor dat snippers gestampt worden tot losse vezels. Hier gaat men nu ook water toevoegen tijdens het stampen om de stof te wassen. Aan het aantal bakken kan men het soort papier afleiden dat geproduceerd werd. Een zesbaks molen vervaardigde meestal schrijfpapier, een vijfbaks molen drukpapier en een drie- of vierbaks molen pakpapier.

Foto: De Hollanderkuip

In deze machine worden de lompen tot fijne vezels vermalen, 3 keer fijner dan in de hamerbakken. De hollanderkuip is een ovale bak waarin de stof moet circuleren door het draaien van een rol met ijzeren messen (foto: onder de houten kap). Deze cilinder met messen wordt door het waterwiel (of waterrad) aangedreven. Als alle stof fijn gemalen is tot een pap of brei zal men de stof overgieten in een schepkuip. Daar kan men eventueel nog kleurstof toegevoegd om vb. groen of rood papier te maken.

Foto: De Schepkuip

Eens de stof uit de hollanderkuip in de schepkuip is kan het papier geschept worden. Dit gebeurd met een schepraam, een soort zeef/rooster, waar de vezels uit de pap/brei worden geschept. Wat op het rooster blijft liggen is een dunne laag papierstof of dus een vel handgeschept papier.

Foto: Handgeschept papier op vilten

Nu wordt het schepraam omgedraaid afgedrukt tegen een vilt, waarbij het vel papier achterblijft. Op 1 stapel wisselen vellen papier en vilten elkaar af.

Foto: De pers voor handgeschept papier

Vervolgens zal men de stapel vellen onder een pers (natpers) leggen om al het water eruit te persen. Dan zal men de uitgeperste vellen op de droogzolder te drogen hangen tot alle water verdampt is.

Foto: De Droogzolder

Dan worden de vellen papier nogmaals 70-75 uur onder de pers geplaatst voor een vlakke vorm te verkrijgen. Dit papier heeft een volledige rafelige rand. Voor schrijfpapier te krijgen moeten de vellen nogmaals door een lijmbak met lijm en daarna opnieuw gedroogd worden. Dan gaat men de pers nogmaals gebruiken om een mooie vlakke stappel papier.

Openingsuren en reservaties voor een bezoek aan het museum

Wilt u graag zelf eens papier scheppen? Dan kan u het museum bezoeken tijdens onze openingsuren of contacteer ons voor meer informatie en reservaties.

Locatie

Alsemberg (regio Beersel), in Vlaams Brabant op 20 minuten van Brussel - Centrum in België

Appendix

Persartikel: Papier maken, kan je zelf - 09/07/1996 - Het Nieuwsblad

Vervolledig de geschiedenis rond dit industrieel erfgoed!

Om de geschiedenis volledig en actueel te houden bieden we u daarom de kans te reageren op bijna alle webpagina's. De neergeschreven mening blijft wel voor rekening van de auteur.

Reacties